Rozpoznawanie drzew i krzewów
Zajęcia skierowane są do uczniów szkół podstawowych, gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych. Po zajęciach uczeń: zna pojęcia dotyczące morfologii liści, potrafi stosować wiadomości o budowie morfologicznej liści do ich opisania, rozpoznać drzewa i krzewy na podstawie charakterystycznych cech budowy liści.

 

Obserwacje ornitologiczne
Zajęcia przeznaczone dla przedszkoli, szkól podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Uczestnicy w trakcie prezentacji  poznają gatunki ptaków, które  występują na nizinach Polski,  (zatem również  w okolicach  Barbarki) oraz cechy charakterystyczne dla danego gatunku tj. kolor piór, kształt dzioba, sposób budowy gniazd.  Następnie dzieci i młodzież wyposażeni w lornetki, przewodniki, ruszają w las w celu obserwacji skrzydlatych mieszkańców lasu.

 

Drapieżniki leśne
Zajęcia odbywają sie w terenie, przeznaczone są dla przedszkolaków i młodszych dzieci szkół podstawowych. Uczestnicy  dowiadują sie jaką rolę w łańcuchach pokarmowych spełniają konsumenci. Określają, które zwierzęta  zasługują na miano „drapieżnika".  Wraz z prowadzącym dzieci układają  model sieci  troficznej, biorąc pod uwagę  wpływ człowieka  na zachwiania równowagi gatunkowej w przyrodzie.

Piętrowa budowa lasu
Uczniowie klas I-III szkoły podstawowej oraz przedszkolaki w trakcie zajęć wyodrębniają piętra roślinności w lesie, poznają najczęściej występujące rośliny w lesie, przypisują je do odpowiednich pięter, rozpoznają rośliny chronione, poznają zasady zachowania w lesie. Praca z kluczem, oparta na uzupełnianiu kart pracy ucznia. Dzieci uzyskują informacje na temat ekosystemu leśnego oraz poznają zależności pomiędzy poszczególnymi piętrami lasu.

 

Wiem co jem
Prezentacja przeznaczona dla przedszkoli, szkół podstawowch, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Uczestnicy poznają prawidłowy sposób odżywiania się. Prowadzący podkreśla potrzebę odpowiedniego doboru składników żywieniowych niezbędnych dla zachowania zdrowia. Zapoznaję dzieci ze sposobami  oszczędzania energii, wody,  koniecznością segregacji śmieci i recyklingu oraz z ekoznakami. Porusza również problemy współczesnego świata, w szczególności kontrastu pomiędzy obszarami głodu i nadmiernego konsumpcjonizmu.

 

Pomóżmy zwierzętom przetrwać zimę
Uczniowie młodszych klas podstawowych oraz dzieci przedszkolne poznają sposoby radzenia sobie zwierząt z zimową porą roku. Prowadzący  zwraca uwagę na zjawiska:  hibernacji,  migracji i sen zimowy. Zima, szczególnie śnieżna i mroźna sprawia, że niektóre zwierzęta muszą zmienić dietę, a to często wiąże się ze zmianą siedliska. Dzieci określają w jaki sposób można pomóc potrzebującym zwierzętom nie tylko przetrwać, ale  jeszcze zachować  jak najlepszą kondycję, aby wraz z  nadejściem wiosny mogły  wydać na świat potomstwo. W trakcie zajęć uczestnicy wykonują smakołyki dla ptaków, rozróżniają najpospolitsze gatunki ptaków, które możemy spotkać w pobliżu karmników oraz ssaków spotykanych przy paśnikach.

 

Jak dorosnę będę leśnikiem
Zajęcia przeznaczone dla  przedszkoli i klas i I-III szkól podstawowych. Dzieci dowiadują na czym polega praca leśnika. Przekonują się o konieczności tworzenia planów zagospodarowania z kilkuletnim wyprzedzeniem, bowiem aby wyrósł las potrzeba ciężkiej  pracy co najmniej trzech pokoleń leśników. Następnie wyliczają, jaki wpływ na funkcjonowanie lasu mają leśnicy, którzy są zobowiązani przez cały rok do obserwowania terenu leśnictwa i prowadzenia zabiegów pielęgnacyjnych ( sadzenie, trzebieże, zręby, ochrona przed żerowaniem owadów, wiatrem, śniegiem, ogniem, czy w końcu przed samym człowiekiem). Poznają również cechy charakteru, jakie powinien posiadać leśniczy tj. wytrzymałość na wysiłek, dobra orientacja w terenie, umiejętności współpracy w grupie oraz radzenie sobie  z różnorodnymi  sytuacjami podczas samotnych wędrówek po lesie.

 

Przyjaciel czy wróg - zależności pomiędzy organizmami
Zajęcia przeznaczone dla przedszkoli, szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Uczestnicy poznają zachowanie  organizmów żywych, które chcąc zyskać  niezbędną  energię i budulec do tworzenia własnych tkanek i wydania potomstwa musza walczyć  o przetrwanie. Dzieci młodzież dzielą organizmy na producentów (rośliny zielone), konsumentów (zwierząta) oraz na  destruentów (m.in. bakterie, grzyby, dżdżownice, larwy wielu owadów, wije i inne), a następnie rysują i omawiają wraz z prowadzacym przykładowe modele sieci troficznych. 

 

Wiosna w lesie
Zajęcia skierowane są do uczniów młodszych klas szkół podstawowych i dzieci przedszkolnych. Po zajęciach uczeń: zna sposoby wyróżniania pór roku (astronomiczne, kalendarzowe, fenologiczne), zna pojęcie fenologii, rozróżnia różne rodzaje pąków (liściowe, kwiatowe), rozpoznaje różne rodzaje kwiatów ( pojedyncze, złożone, męskie, żeńskie), rozpoznaje popularne, kwitnące wiosną rośliny runa, rozpoznaje rośliny chronione.

 

Lato w lesie
Zajęcia odbywają się w terenie, przeznaczone są dla grup przedszkolnych i klas I-III szkół podstawowych. Dzieci poznają różnice w wyglądzie ekosystemu leśnego w poszczególnych porach roku. Prowadzący wskazuję charakterystyczne rośliny kwitnące latem oraz omawia zachowanie zwierząt,  które korzystając z ciepła i obfitości  pokarmu   wydają na świat potomstwo. Uczestnicy zwracają również uwagę na róznorodność owadów, a szczególnie barwne motyle  i pojawiające się grzyby.   

 

Jesień w lesie
Zajęcia przeznaczone dla przedszkoli i dzieci młodszych klas szkół podstawowych. Dzieci rozpoznają charakterystyczne zjawiska zachodzące jesienią w  przyrodzie. Dowiadują się w jaki sposób zwierzęta i rośliny przygotowują się do zimy, dlaczego liście tracą kolor zielony i spadają z drzew,  krzewów, a także jakie owoce i szyszki są charakterystyczne dla poszczególnych roślin. Rozpoznają gatunki spotkanych na ścieżce grzybów  oraz opisują ich rolę w runie leśnym.

 

Zima w lesie
Uczestnicy (grupy przedszkolne i klasy I- III szkóll podstawowych poznają czynniki wpływające na życie organizmów zimą, wymieniają  czynniki warunkujące przeżycie roślin i zwierząt, wyróżniają rodzaje roślin ze względu na trwałość (rośliny o zdrewniałych pędach, rośliny zielne, byliny).Poznają sposoby przystosowywania się zwierząt do zimy.  Wskazują na konieczność dokarmiania zimą dzikie ptaki w swoim otoczeniu oraz  troskę o warunki życia zwierząt.

 

Chcę żyć ekologicznie

Zajęcia skierowane dla przedszkoli, szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Uczestnicy poznają na czym polega różnica pomiędzy ekologią, a ochroną środowiska. Celem prezentacji jest zachęcenie (w dostępny sposób dla każdej grupy wiekowej)  do umiejętnego korzystania z zasobów środowiska naturalnego.

 

 Wszystko co  cenne chronimy

Zajęcia przeznaczone dla dzieci przedszkolnych  klas I- III  szkół podstawowych Uczestnicy poznają cel ochrony szczególnych miejsc na Ziemi. Podczas prezentacji  dzieci  zapoznają się z  formami ochrony przyrody tj. parki narodowe, krajobrazowe, rezerwaty, pomniki przyrody, wymieniają przykłady roślin i zwierząt  pod ochroną ścisłą. Kolejnym etapem zajęć jest  wyjście w teren i wskazanie elementów chronionych w okolicach Szkoły Leśnej na Barbarce tj. „Dęby Barbary”

 

Od drzewa do papieru
Uczestnicy zapoznają się z kolejnymi etapami rozwoju drzewa (od nasiona po drzewostan dojrzały)oraz z budową drewna. Papier w ogromnym uproszczeniem wytwarza się z drzew, a dokładniej z masy papierowej drzewnej. Najczęściej  wykorzystywanymi na masę celulozową są osika, brzoza, sosna i świerk. Dzieci dowiadują się co wpływa na wygląd papieru, co to jest recykling, a następnie same czerpią papier, który zachowują na pamiątkę.

 

W poszukiwaniu Kubusia Puchatka - podchody

Zajęcia przeznaczone dla najmłodszych uczestników tj. dla dzieci przedszkolnych  oraz  I- III klas szkół podstawowych. Polegają na poszukaniu śladów pozostawionych przez Kubusia Puchatka. W każdym z odnalezionym słoiku po miodzie miś pozostawił zadanie do wykonania oraz wskazówki niezbędne do przejścia ścieżki. Po dotarciu do domku Puchatka na dzieci czeka niespodzianka.

 

Gdzie jest św. Mikołaj -podchody

Zajęcia prowadzone w grudniu, przeznaczone dla przedszkoli i klas I-III szkół podstawowych. Polegają na poszukaniu śladów pozostawionych przez św. Mikołaja. Uczestnicy kolejno wykonują zadania pozostawione dla nich przez Mikołaja oraz stosują się do wskazówek w celu dalszego przebycia drogi.  Po odnalezieniu Mikołaja  na uczestników czeka niespodzianka.

 

Las pełen niespodzianek- podchody

Zajęcia przeznaczone dla przedszkoli, szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Dzieci i młodzież otrzymują karty pracy i szukają oznaczonych na ścieżce zadań. Wykonują polecenia przyrodnicze i matematyczne,  a następnie kierują się do punktu kontrolnego, w którym wykazują się zdobytą wiedzą w trakcie podchodów. Poprzez zajęcia uczestnicy utrwalają wiadomości o  gatunkach drzew, krzewach i roślinach zielnych; uczą się pracy w zespole oraz poznają zasady zachowania się w lesie.

 

Harce na Barbarce - zajęcia podchody

Zajęcia sportowe przygotowane dla każdej grupy wiekowej dzieci mlodzieży z uwzględnieniem pory roku . Gry i zabawy odbywają się na polanie w formie: pląsów oraz konkurencji bieżnych, skocznych i rzutnych. Do organizacji zajęć wykorzystywane są sprzęty sportowe znajdujące sie w wyposażeniu Szkoły Leśnej tj. chusta animacyjna, tunele, boule, piłki, hula-hop, skakanki, słupki, woreczki, szarfy, a także kije hokejowe i narty. Zajęcia dopasowane są do zainteresowań i możliwości grupy.

 

Leśne przygody -podchody

Podchody przeznaczone dla wszystkich szkolnych grup wiekowych. Uczestnicy dzielą się na dwie ekipy. Jedna ekipa rusza pierwsza do lasu pozostawiając zadania do wykonania oraz ślady ze znaków patrolowych. W połowie drogi grupy zamieniają się: druga ekipa ucieka, a pierwsza stosując się do pozostawionych śladów szuka zadań i kryjówki przeciwnej drużyny.

  

Poznajmy się - zajęcia integracyjne

Zajęcia przeznaczone dla przedszkoli, szkół podstawowych, gimnazjalnychj i ponadgimnazjalnych. Przeprowadzane w formie gier i zabaw integracyjnych, pogadanek mają za zadanie poznanie się i poprawę wzajemnej komunikacji w grupie.

 

Działajmy razem - zajęcia integracyjne

Zajęcia przeznaczone dla przedszkoli, szkół podstawowych, gimnazjalnychj i ponadgimnazjalnych. Celem zajęć jest integracja grupy. Uczestnicy poznają szereg technik komunikacji interpersonalnej. Uczą się sposobów przekazywania wizerunku własnej osoby, przekonują się  jak ważna jest umiejetność pozytywnego postrzegania siebie i innych. 

 

Przyroda i historia Barbarki

 Program zajęć łączy treści przyrodnicze i humanistyczne. Zajęcia skierowane są dla przedszkoli, szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Uczestnicy przechodzą obok kapliczki i figurki, gdzie poznają legendę o św. Barbarze  oraz historię powstania Barbarki. Następnie przemieszczają się do Miejsca Pamięci Narodowej, w której prowadzący mobilizuje dzieci do pogadanki na temat II wojny światowej. Opowiada o  zdarzeniach, które miały miejsce przed laty. Ścieżka wiedzie przez las zatem dzieci zapoznają się z otaczającą przyrodą, zwracają uwagę na różnice pomiędzy poszczególnymi siedliskami leśnymi. 

 

Nie święci garnki lepią – rzeźba w glinie

Zajęcia przeznaczone dla dzieci  i młodzieży  w każdym wieku. Uczestnicy zapoznają się z właściwościami gliny i  historią jej wykorzystywania. Następnie otrzymują  materiały do pracy  tj. podkładki, wałki, nożyki,  glinę i rzeźbią niepowtarzalne figury. Po skończonych zajęciach uczestnicy  zabierają wykonane rzeźby.  

 

Lasy Barbarki – warsztaty plastyczne

Zajęcia przeznaczone dla przedszkoli, szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Uczestnicy wykorzystując różnorodne techniki plastyczne przedstawiają las (do wyboru: miniony, obecny, bajkowy itp.)

 

 Leśne jubilerstwo

Zajęcia przeznaczone dla wszystkich grup wiekowych. Dzieci i młodzież  korzystając z uprażonego makaronu, perełek piórek i innych leśnych skarbów tworzą koraliki, bransoletki. Prace tworzą dla siebie, uczą się wykorzystywać naturalne, ogólnodostępne materiały, rozwijają umiejętności plastyczne.

 

 Z wikliny utkane - wikliniarstwo

Uczestnicy ( przedszkola, szkoły podstawowe, gimnazjalne i ponadgimnazjalne) poznają metody obróbki i  zastosowanie wikliny w czasach minionych i  współczesnych oraz dowiadują się, z których gatunków wierzb pozyskuje się wiklinę. Następnie   przy pomocy prowadzącego tworzą plecionki w postaci koszyczków i innych wymyślnych kształtów.

 

Farbą malowane – plener malarski

Zajęcia plastyczne przeznaczone dla przedszkoli, szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Prowadzący udostępnia pędzle i farby akrylowe, uwrażliwia dzieci i młodzież na piękno przyrody.  Uczestnicy rozwijają umiejętności plastyczne, wykorzystują wyobraźnie, przenosząc swoje pomysły na podobrazia.

 

Tajemnicze organizmy leśne - grzyby

Zajęcia skierowane są dla klas IV-VI szkół podstawowych oraz gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych, które chciałyby zgłębić tajniki runa leśnego. Wymieniają środowiska występowania grzybów, rozpoznają gatunki grzybów: jadalnych, niejadalnych i trujących Poznają charakterystyczne cechy budowy morfologicznej grzybów oraz omawiają różnorodność form grzybów. Podczas zajęć terenowych uczestnicy rozpoznają pospolite gatunki grzybów za pomocą klucza do oznaczania grzybów oraz zaznajamiają się z zasadami kultury zbierania grzybów.

 

Rozpoznawanie roślin zielnych

Zajęcia skierowane do IV-VI klas szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Uczestnicy zajęć dowiadują się jakie rośliny zielne rosną w lasach, czym się charakteryzują, jaki wpływ na ich rozwój ma pora roku i pogoda. Prowadzący wskazuje wybrane rośliny zielne i opisuje ich znaczenie w ekosystemie leśnym.

 

Życie w stawie

Zajęcia przeznaczone dla klas IV-VI szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. W pierwszej części młodzież uczestniczy w prezentacji, która zawiera wiadomości o zbiornikach wodnych na świecie ze szczegółowym uwzględnieniem stawu. Uczestnicy poznają rośliny i zwierzęta, a także różnorodne sposoby przystosowania się ich do życia w stawie. Druga część zajęć polega na  obserwacji stawu znajdującego się przy budynku Szkoły Leśnej. Przy pomocy siatki uczniowie wyławiają zawartość przybrzeżnej części stawu, a następnie korzystając z instrukcji prowadzącego, kart pracy, lup, przewodników  rozpoznają wyłowione organizmy żywe.

 

Ślady i tropy zwierząt

Zajęcia  przeznaczone dla klas IV-VI szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych.w dużej mierze zależą od bystrości i pełnego zainteresowanie uczestników. Uczestnicy otrzymują klucze do rozpoznawania śladów i tropów zwierząt, zapoznają się ze śladami na ziemi i roślinach świadczących o bytowaniu przedstawiciela danego gatunku: żerowania, ukrycia, odchodów

 

Wiosenne rewolucje w przyrodzie 

Po zajęciach uczeń: zna sposoby wyróżniania pór roku (astronomiczne, kalendarzowe, fenologiczne), zna pojęcie fenologii, rozróżnia różne rodzaje pąków (liściowe, kwiatowe), rozpoznaje różne rodzaje kwiatów ( pojedyncze, złożone, męskie, żeńskie), rozpoznaje popularne, kwitnące wiosną rośliny runa. Potrafi wyjaśnić zmianę w zachowaniu zwierząt.  

 

Jesienne rewolucje w przyrodzie

Zajęcia przeznaczone dla IV-VI klas podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Uczestnicy poznają przyczyny zachodzących zmian w ekosystemie leśnym. Dowiadują  się w  jaki sposób  zwierzęta przygotowują się do zimy, jaki wpływ na rośliny ma coraz słabsze światło słoneczne,  dlaczego liście zmieniaja barwę i opadają.  Uczą się rozpoznawać  grzyby i poznają jakie znaczenie mają dla  funkcjonowania lasu.

 

Drewno czy drzewo?

Na zajęciach uczniowie (klasy IV-VI szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych) poznają złożone cele gospodarki leśnej, wyróżniaja produkcyjne i pozaprodukcyjne znaczenie lasów, poznaja niektóre zabiegi pielęgnacyjne w lesie i rozumieją ich znaczenie, dowiaduja się na czym polega praca leśników, szanują las i jego mieszkańców. W drugiej części zajęć (debata) rozwija umiejętność argumentacji, twórczego i krytycznego myślenia.

 

Tętniące życiem martwe drzewo

Na zajęciach uczniowie klas IV-VI szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych rozpoznają gatunki roślin i zwierząt żyjących na pniach, doskonalą prowadzenie obserwacji, poznają proces sukcesji zachodzący na obumarłych drzewach. Po zajęciach rozumieją znaczenie martwych pni dla zachowania bioróżnorodności.

 

Rośliny wskaźnikowe naszych lasów

Zajęcia mają formę spaceru stwarzającego możliwość rozpoznawania roślin zielnych, będących wskaźnikami warunków środowiskowych. Uczestnicy analizują warunki, które można zaobserwować w różnych miejscach lasu na Barbarce oraz dostrzegają zależności między glebą, stosunkami wodnymi, nasłonecznieniem, zanieczyszczeniem powietrza a występującymi organizmami. Po zajęciach uczeń potrafi przypisać niektóre z roślin wskaźnikowych glebom o odpowiednich właściwościach, potrafi scharakteryzować wybrane zbiorowiska roślinne.

 

Ochrona przyrody w regionie

Po zajęciach uczeń zna poszczególne formy ochrony przyrody w Polsce, potrafi wskazać i scharakteryzować przykłady form ochrony występujące na terenie Torunia i okolic. Zajęcia odbywają się na terenie Barbarki i Rezerwatu Las Piwnicki. Wskazane jest, aby uczestnicy przyjechali na rowerach lub przygotowali się na 10 kilometrową wycieczkę.

 Natura 2000

Prezentacja programu Natura 2000 w celu uświadomienia konieczności kompleksowej ochrony gatunków i siedlisk na obszarze Europy. Uczestnicy  dowiadują się w jaki sposób  wyznacza się obszary Natura 2000, poznają  pojęcie „bioróżnorodności”, jej znaczenie oraz problemy z  jej zachowaniem. Poznają strukturę sieci Natura 2000 (Obszary Specjalnej Ochrony, Specjalne Obszary Ochrony, połączenia pomiędzy chronionymi obszarami). W ramach zajęć istnieje możliwość przeprowadzenia części zajęć na obszarach programu Natura 2000 w granicach Torunia.

 

Stan środowiska przyrodniczego w województwie kujawsko-pomorskim

Zajęcia składają się z części eksperymentalnej prowadzonej w sali dydaktycznej oraz z wycieczki rowerowej lub pieszej wędrówki na tereny sąsiadujące z dawnym Polchemem w celu obserwacji skutków długotrwałego działania kwaśnych deszczy. W sali dydaktycznej uczniowie uczestniczą w prezentacji na temat zniszczeń środowiska naszego województwa, sposobów jej ochrony i prób rekultywacji zdewastowanych terenów. Zajęcia przeznaczone dla klas IV-VI szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych.

 

Globalne problemy ekologiczne

Prezentacja przeznaczona dla klas IV-VI szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Uczestnicy poznają pojęcie globalizacji i problemy z nią związane. Dowiaduja się: o skutkach działalności człowieka na świecie, o zanieczyszczeniach powietrza, wody i gleby oraz o efekcie cieplarnianym, dziurze ozonowej, kwaśnych deszczach. Zajęcia kończą się debatą na temat poprawy świadomosci ekologicznej społeczeństwa.

 

Energia odnawialna

Prezentacja przeznaczona dla klas IV-VI szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Uczestnicy poznają przyczyny stosowania odnawialnych źródeł energii. Prowadzący wyróżnia poszczególne naturalne procesy przemiany energii w energię elektryczną, cieplną oraz paliwa. Uzasadnia stosowanie energii wód, wiatru, promieniowania słonecznego, biomasy w celu dbałości  o  środowisko naturalne i zapewnienie rezerw energii dla przyszłych  pokoleń.

 

Człowiek i środowisko

Zajęcia przygotowane dla klas IV-VI szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Uczestnicy podczas prezentacji poznają relację między człowiekiem, a środowiskiem naturalnym. Prowadzący uwrażliwia na piękno przyrody, opisuję silny wpływ człowieka na otoczenie (rozbudowa osiedli mieszkalnych, dróg utwardzonych), podaje przykłady  stosowania metod podpatrzonych w przyrodzie (. in. ptaki- samoloty,  żądło osy-strzykawka, pancernik- zbroja rycerska) oraz sposoby ratowania środowiska przed całkowitym zniszczeniem.


Projekt pn. Człowiek, środowisko, integracja. Rozwój ośrodka edukacji ekologicznej w Toruniu finansowany z Mechanizmu Finansowego EOG.